Fizyka finansów

Ponadczasowa wartość diamentów

Natura czyni cuda

Kamieniem szlachetnym określa się minerał, który posiada kilka z następujących właściwości fizyko-chemicznych:

- piękny wygląd, barwa i połysk,
- wysoka przezroczystość,
- wysoki współczynnik załamania światła,
- silna dyspersja światła,
- specyficzne efekty optyczne,
- duża twardość,
- duża odporność na czynniki chemiczne.

Do kamieni szlachetnych zalicza się m.in. następujące minerały: diament, rubin, szmaragd, szafir, chryzoberyl, tanzanit. Jednak najcenniejszym z nich jest diament, który po obróbce, wydobywającej z niego naturalne piękno, jest nazywany brylantem. Diament stanowi odmianę alotropową węgla, wykrystalizowaną w układzie regularnym. Powstał w iście piekielnych warunkach - przy temperaturze 1300 stopni Celsiusa, pod ciśnieniem 50 ton/cm2. Wykrystalizowane w układzie regularnym struktury węgla dały najtwardszy minerał w przyrodzie.

Burzliwe zmiany polityczne i ekonomiczne na świecie nie odebrały diamentom ich wartości wewnętrznej, natomiast uświadomiły ludziom, że posiadają one ponadczasową wartość. Oszczędności ulokowane w tych cudach natury nie topnieją podczas wojen, zmian politycznych i kryzysów ekonomicznych. Diamenty łagodzą skutki spadku wartości pieniądza i można je uznać za uniwersalną, ponadnarodową walutę, akceptowaną wszędzie, tak jak złoto i srebro.

Diamenty najwyższej jakości są pozyskiwane w Angoli, Namibii i Rosji. Największy diament znaleziono w Afryce Południowej w 1905 roku. Jego masa wynosiła 3106 karatów (karat = 0,2 g). Podzielono go na 106 części. Wykonany z największej części brylant o masie 530,2 karatów nosi nazwę Wielkiej Gwiazdy Afryki (Cullinan I) i zdobi berło królowej Anglii.

Naturalne zasoby tych minerałów są już na wyczerpaniu a koneserzy nie preferują diamentów wykonanych syntetycznie. Wprawdzie odkryto w Rosji duże złoża diamentów, ale ich podaż na rynek będzie z pewnością racjonowana, tak aby nie doprowadzić do spadku cen. Pomimo perturbacji w gospodarce i na rynkach finansowych społeczeństwa bogacą się. Przybywa milionerów i miliarderów, którzy lokują wolne środki w dobra luksusowe. W ostatnich latach istotną rolę w kreowaniu popytu na metale szlachetne i diamenty odgrywają Chiny, gdzie dynamicznie rosną dochody społeczeństwa.

-Diamenty mogą być pożytecznym składnikiem aktywów przy konstruowaniu zdywersyfikowanego portfela inwestycyjnego. Ich cena w niewielkim stopniu jest skorelowana z notowaniami akcji na rynku kapitałowym. Zakup takiego kamienia może być udaną średnio- lub długoterminową lokatą - mówi Wojciech Kaźmierczak, Prezes Zarządu Mennicy Wrocławskiej, która oprócz metali szlachetnych oferuje brylanty.

Trudno nie ulec pokusie inwestowania w diamenty, bowiem w ciągu ostatnich 50 lat ich ceny wzrosły dziesięciokrotnie. Największą dynamikę wzrostową widzimy po pęknięciu „bańki internetowej” (po 2001 roku), kiedy świat zainteresował się inwestycjami alternatywnymi. Niewielka korekta miała miejsce podczas ostatniego kryzysu. Jednak była ona płytsza niż ta z rynku akcji.

Wycena brylantów

Racjonalne inwestowanie w brylanty wymaga dużej wiedzy oraz zachowania ostrożności. Można paść ofiarą oszustwa kupując kamień syntetyczny lub cyrkonię. Wartość brylantu zależy przede wszystkim od jego indywidualnych cech, mniej od sytuacji rynkowej. Wartość brylantu można wstępnie oszacować z pomocą cennika Rapaport Diamond Report. Ponadto na specjalistycznych portalach internetowych funkcjonują kalkulatory pozwalające określić cenę dowolnego brylantu.

O wartości brylantów decydują cztery czynniki: masa, barwa, czystość, szlif, określane mianem "4C" (ang. carat, colour, clarity, cut).

Carat (masa, której jednostką jest karat stanowiący 0,2 g). Wielkość brylantu ma kapitalne znaczenie dla jego ceny jednostkowej. Na przykład cena brylantu o masie 0,5 karata bezbarwnego (F), średnio czystego (VS1), ze szlifem okrągłym wynosi 2,7 tys. USD, zatem cena jednostkowa za karat wynosi 5,4 tys. USD. Dla porównania cena brylantu o takich samych cechach lecz o masie jednego karata kształtuje się już na poziomie 13,3 tys. USD (źródło: www.info-diamond.com).

Colour (kolor, barwa). Kolory brylantów są oznaczane literami od D do Z, rozpoczynając od bezbarwnej do największego nasycenia kolorem żółtym. Najwyżej wyceniane są brylanty bezbarwne. Brylanty też mogą mieć inne kolory, nadane przez naturę lub uzyskane w trakcie obróbki laserowej. W zależności od trendów w modzie, ceny niektórych kolorowych brylantów mogą być bardzo wysokie.

Clarity (czystość). Kształtowanie struktury diamentu następowało w środowisku naturalnym, gdzie znajdują się różne minerały oraz gazy. Stąd idealnie czyste diamenty są w przyrodzie rzadkością i należą do najdroższych. Czystość diamentów oznacza się następującymi symbolami (rozpoczynając od najczystszego): FL, IF, VVS1, VVS2, VS1, VS2, SI1, SI2, I1, I2, I3.

Cut (cięcie, szlif). Aby uzyskać brylant, diamenty podlegają obróbce, polegającej na ich cięciu i szlifowaniu. Niejednokrotnie odpady stanowią połowę początkowej masy surowego diamentu. Dzięki wewnętrznemu odbiciu promieni świetlnych można powstaje tęcza kolorów. Najpiękniejszy i najwyżej wyceniany jest szlif okrągły (brylantowy). W wyrobach jubilerskich spotykane są też inne szlify jak: oval, marquise, princess, emerald.

Ceny diamentów i wyrobów z nich systematycznie wzrastają. Jest to efekt rosnącego popytu ze strony przemysłu jubilerskiego, nowoczesnych technologii i inwestycji. Tymczasem podaż jest ograniczona ze względu na rzadkość występowania tych minerałów w przyrodzie. Wiele zasobów jest już wyczerpanych.

Większość ośrodków przerobu i handlu diamentami znajduje się w Belgii, Izraelu, Indiach i Stanach Zjednoczonych. Światową stolicą diamentów jest Antwerpia, gdzie jest szlifowanych połowa wszystkich diamentów świata. Sposobem na zabezpieczenie się przed oszustwem jest skorzystanie z pomocy rzeczoznawcy oraz zawieranie transakcji poprzez licencjonowanego pośrednika.

Każdy legalnie sprzedawany kamień posiada certyfikat autentyczności nadawany przez instytucję certyfikującą, jak  Gemological Institute of America (GIA) lub International Gemological Institute (IGI).

Dla inwestorów, poszukujących nowych obszarów dla swej inwestycyjnej działalności, brylanty mogą stanowić ciekawe wyzwanie, połączone z przyjemnością obcowania z magią jednych z najpiękniejszych tworów natury.

Wykres 1. Ceny hurtowe brylantów za karat (przezroczyste, idealnie czyste, szlif okrągły)

ceny diamentow.png